In Blog, Oralevidence

Speeksel heeft een belangrijke beschermde functie voor de orale weefsels. Belangrijk is om een onderscheid te maken tussen werkelijke verminderde speekselsecretie (hyposalivatie) en een subjectief gevoel van een droge mond (xerostomie). Deze termen worden vaak door elkaar gebruikt in wetenschappelijke artikelen en daarvoor wordt in deze blog de term droge mond gebruikt. De prevalentie van een droge mond ligt tussen 20-30% [1].

Het klinische beeld van een droge mond bestaat onder andere uit een droge mucosa, plakkerige tong, afstrijkbaar tongbeslag en/of aantasting van gebitselementen. Patiënten met een droge mond klagen over problemen met kauwen, slikken en praten [2]. Voor de behandeling van de klachten van een droge mond zijn er speekselsubstituten op de markt, zoals Biotene Oral Balance, Dentaid Xeros en GUM Hydral. Maar verminderen deze speekselvervangers de klachten van deze patiënten ?

By Ghostly Ferns

Evidentie speekselvervangers

Een Cochrane systematic review uit 2011 analyseerde wetenschappelijke artikelen, waarin sprays, spoelmiddelen, gels, tandpasta’s en kauwgom werden onderzocht in het verlichten van de klachten van een droge mond. Dit systematic review concludeerde dat de evidentie en de kwaliteit van de onderzoeken onvoldoende waren om te kunnen bepalen welke interventie het beste zou werken bij het verlichten van deze klachten [3].

Inmiddels zijn er nieuwe wetenschappelijke onderzoeken gedaan, waarin opnieuw verschillende speekselvervangers zijn onderzocht en vergeleken worden [4-9]. De resultaten uit deze onderzoeken geven aan dat alle onderzochte speekselvervangers in staat zijn de klachten te verminderen bij de patiënt. Echter kan er niet een speekselsubstituut als ‘winnaar’ aangewezen worden [4-9]. In deze onderzoeken werden er wel significante verschillen gevonden in de ervaringen van de patiënten, bijvoorbeeld in smaak of voorkeur van de patiënt [4,8,9].

Behandeling  is teamwork

Omdat uit de resultaten van deze onderzoeken niet een product blijkt dat significant beter de klachten van een droge mond vermindert, is de voorkeur van de patiënt essentieel in het bepalen welke speekselvervanger geïndiceerd wordt. Kosten, smaak en gebruiksvriendelijkheid van het product kunnen hierbij een rol spelen.

Als behandelaar moet je samen met de patiënt uitzoeken en uitproberen welk product voor de patiënt het beste de klachten vermindert, waarbij een goede anamnese vooraf belangrijk is om de mogelijke oorzaak van de droge mond te achterhalen. Daarnaast is het geven van voorlichting aan de patiënt over het product en het evalueren van de resultaten nodig.

Het behandelen van de klachten van een droge mond is dus teamwork tussen de mondhygiënist en de patiënt, waarbij de 3 onderdelen (evidentie, patiënt en behandelaar) van het evidence-based handelen geïntegreerd moeten worden.

Zelf makkelijker en sneller leren evidentie te vinden en toe te passen in je praktijk ? 

Klik hier voor meer informatie over het aanbod van cursussen van The Oral Evidence Academy

Bronnen:
1. Lapiedra RC, et al. The Effect of a Combination Saliva Substitute for the Management of Xerostomia and Hyposalivation. J Maxillofac Oral Surg. 2015;14:653-658.
2. Vissink A. Xerostomie: het gevoel van een droge mond, pg. 232-234. Speeksel en speekselklieren, 3e druk, Bohn Stafleu van Loghum, Houten.
3. Furness S, et al. Interventions for the management of dry mouth: topical therapies. Cochrane Database Syst Rev. 2011;(12):CD008934.
4. Barbe AG, et al. Efficacy of GUM® Hydral versus Biotène® Oralbalance mouthwashes plus gels on symptoms of medication-induced xerostomia: a randomized, double-blind, crossover study. Clin Oral Investig. 2017. doi: 10.1007/s00784-017-2096-0. [Epub ahead of print] 5. Gil-Montoya JA, et al. Treatment of xerostomia and hyposalivation in the elderly: A systematic review. Med Oral Patol Oral Cir Bucal. 2016;21:e355-366.
6. Jose A, et al. Evaluation of the Oral Tolerance of Three Fluoride Toothpaste Formulations in a Dry Mouth Population: Results from Two Randomized Studies. J Clin Dent. 2016;27:1-6.
7. Skrinjar I, et al. Comparison between three different saliva substitutes in patients with hyposalivation. Clin Oral Investig. 2015;19:753-757.
8. Salom M, et al. Efficacy and safety of a new oral saliva equivalent in the management of xerostomia: a national, multicenter, randomized study. Oral Surg Oral Med Oral Pathol Oral Radiol. 2015;119:301-309.
9. Jose A, et al., A randomized clinical trial in subjects with dry mouth evaluating subjective perceptions of an experimental oral gel, an oral rinse and a mouth spray compared to water. Am J Dent. 2016;29:58-64.

0